Anadolu'da Kurulan İlk Türk Beylikleri Ve Bu Beyliklerin Genel Özellikleri Hakkında Bilgi - Sosyal Bilgiler

En Beğenilen Yazılar

Anadolu'da Kurulan İlk Türk Beylikleri Ve Bu Beyliklerin Genel Özellikleri Hakkında Bilgi

    1

Anadolu'da Kurulan İlk Türk Beylikleri Ve Bu Beyliklerin Genel Özellikleri Hakkında Bilgi

Anadolu'da kurulan ilk Türk Beylikleri şunlardır:
-Saltuklular
- Mengücekliler
- Danişmendliler
- Artuklular
- Çaka Beyliği
-İnaloğulları
- Ahlatşahlar
- Tanrıvermişoğulları
- Çubukoğulları
- İnançoğulları
1. Saltuklular ( 1072- 1202)
- Erzurum'da kurulmuştur.
- Kurucusu: Ebu Saltuk Bey.
- Saltuklular Anadolu'da kurulan ilk Türk beyliği olması bakımından önemli bir yere sahiptir.
- Haçlılara karşı Danişmentliler ile birlikte  mücadelelerde bulunmuştur.
- Artuklular ile birlikte Gürcistan'a karşı mücadele etmişlerdir.
- Saltuklular'dan kalan eserler şunlardır:
- Üç Kümbetler
- Mama Hatun Türbesi
- Tepsi Minare
- Ulu Cami
- Kale Camisi

2. Mengücekler: (1080- 1228)
- Erzincan, Kemah ve Divriği dolaylarında kurulmuştur.
- Kurucusu:  Mengücek Gazi.
- Mengüceklilerden günümüze kadar kalmış olan eser Divriği Külliyesi, cami ve darrüşşifasıdır.
- Divriği Külliyesi Dünya Kültür Mirası Listesi içinde yer almaktadır.
-  Devletin merkezi otoritesi zayıfladığı zaman Mengücekliler Devleti Divriği ve Erzincan kolları olarak ikiye ayrılmıştır. Bu iki kolda Alaeddin Keykubat Dönemi'nde Anadolu Selçuklu Devleti 'nin egemenliği altına girmiştir.
3. Danişmendliler: (1080- 1178)
- Sivas, Amasya ve Tokat civarlarında kurulmuştur.
- Kurucusu: Selçuklu Sultanı Melikşah'ın danışmanlarından olan  Danişmend Ahmet Gazi tarafından kurulmuştur.
- Kuzey ve Orta Anadolu'da kısa zamanda genişlemiş ve Danişmendliler bölgenin en güçlü devleti haline gelmişlerdir.
- Anadolu'nun İslamlaşması ve Türkleşmesinde önemli katkıları olan bir devlettir.
- Haçlılara karşı Anadolu  Selçuklu Devleti ile birlik mücadele etmişlerdir fakat aynı zaman da Anadolu Selçuklu Devleti'ni en çok uğraştıran beylik de Danişmendliler olmuştur .
- Danişmentlilere son veren ise Anadolu Selçuklu Devleti hükümdarı 2. Kılıçarslan olmuştur.
- Danişment Gazi kendi adına para bastıran ilk Danişmend hükümdarı olması bakımından önemlidir .
- Tokat, Niksar Yağıbasan Medresesi Anadolu'nın ilk medresesi olma özelliğini gösterir.
- Devlet  Emir Gazi'nin vefatından sonra  Sivas , Malatya ve Kayseri kolu olmak üzere üç kola ayrılmıştır.
4. Artuklular ( 1102- 1409)
- Mardin, Diyarbakır ve Batman dolaylarında kurulmuştur.
- Kurucusu Artuk Bey.
- Artuk Bey ölünce Artuklular Hasankeyf ve Diyarbakır Kolu, Harput Kolu ve Mardin Kolu olarak üç kola ayrılmışlardır.
- Cezeri  Artuklular dönemi bilim adamlarınadn olup Sibernetik bilimini kuran kişidir.
- Cezeri haberleşme, denge ve kontrol alanlarında çalışmış olup dişli çarklardan oluşan makineler  yapmıştır.
- Artuklulardan kalan eserler şunlardır: 
- Mesudiye Medresesi,
- Hatuniye Medresesi
- Semanin Medresesi
- Hüsamiye Medresesi
- Şehidiye Medresesi
- Deve Tabanı Geçidi
- Malabadi Köprüsü
-Marufiye Medresesi
- Koçhisar Ulu Cami.
5. Çaka Beyliği
 - İzmir'de kurulmuştur.
- Kurucusu: Çaka Bey
- Çaka Beyliği , Peçenek Türkleri ile bir olmuş ve  ve İstanbul'u kuşatmış. Bu kuşatma Müslüman Türklerin , İstanbul'a yaptığı ilk kuşatma olması bakımından önemldir.
- Bizans Çaka Beyliği'ne karşı Çaka Bey'in damadı olan Anadolu Selçuklu Hükümdarı  1. Kılıçarslan ile ittifak yapmışlardır.
- Çaka Beyliği'ne son veren ise 1. Kılıçarslan olmuştur.
- Çaka Bey ilk Türk denizcisi olarak bilinir.
- Türk Deniz Kuvvetlerinin kuruluş yıldönümü olarak Çaka Beyliği'nin kuruluş tarihi kabul edilmektedir.
Anadolu'da kurulan diğer Beylikler ise şunlardır:
* Ahlatşahlar ( 1110- 1207):
- Van'da kurulmuştur, Sökmenliler olarak da bilinir.
- Ahlatşahlar Eyyubiler tarafından yıkılmıştır.
* Dilmaçoğulları (1085- 1394)
-Bitlis'te kurulmuş olan beylik, Togan Arslanoğulları adı ile de bilinir.
- Dilmaçoğulları'na son veren ise Akkoyunlular olmuştur.
* Tanrıvermişoğulları ( 1081- 1093):
-Efes'te kurulmuş olup, Bizanslıar tarafında da yıkılmıştır.
* İnaloğulları (1098- 1183)
-Diyarbakır'da kurulmuş olup Eyyubiler tarafından yıkılmıştır.
* İnançoğulları ( 1261- 1368):
-Denizli'de kurulmuş olup Germiyanoğulları tarafından yıkılmıştır.
*Çubukoğulları: (1085- 1213)
-Çubuk Bey tarafından Elazığ'da kurulmuştur. (Harput).
- Artuklular tarafından yıkılmıştır.
Not: Anadolu'da kurulan ilk Türk Beyliklerinin ortak özellikleri ise şunlardır:
- Anadolu'da kurulan ilk Türk Beylikleri Büyük Selçuklu Devleti'ne bağlı olan komutanlar tarafından kurulmuştur.
- Bu beylikler Anadolu'nun İslamlaşmasında ve Türkleşmesinde önemli katkılar sağlamışlardır.
- Bu beylikler Malazgirt Savaşı'ndan sonra kurulmuş olan beyliklerdir.

- Bu beylikler daha çok Ermeniler, Gürcü ve Bizanslılar  gibi müslüman olmayan devletlere karşı mücadelede bulunmuşlardır.

1 yorum:
Write yorum

Yorumlama biçimini "ANONİM" olarak seçerek , hiç uğraşmadan kolaylıkla yorum yazabilirsiniz . Sizin bu yazıya yorumunuz ne ? :-)

© 2014 Sosyal Bilgiler. Designed by Bloggertheme9
Powered by Blogger.